Article on other languages:
- Pools
- Polnische_Sprache
- Idioma_polonés
- Polisc_sprǣc
- لغة_بولندية
- ܠܫܢܐ_ܦܘܠܢܕܝܐ
- Polacu
- Полски_език
- Poloneg
- Poljski_jezik
- Polonès
- Leh_tili
- Polština
- Pòlsczi_jãzëk
- По́л҄ьскъ_ѩꙁꙑ́къ
- Поляк_чĕлхи
- Pwyleg
- Polsk_(sprog)
- Polnische_Sprache
- Pólšćina
- ލަހިސްތާނީ
- Pɔlisigbe
- Πολωνική_γλώσσα
- Polish_language
- Pola_lingvo
- Idioma_polaco
- Poola_keel
- Poloniera
- زبان_لهستانی
- Puolan_kieli
- Polonais
- Polonès
- Poalsk
- Polainnis
- Pòlais
- Lingua_polaca
- Polynnish
- פולנית
- Poljski_jezik
- Pólšćina
- Lengyel_nyelv
- Լեհերեն
- Lingua_polonese
- Bahasa_Polski
- Poloniana_linguo
- Pólska
- Lingua_polacca
- ポーランド語
- Basa_Polski
- პოლონური_ენა
- Поляк_тілі
- 폴란드어
- Zimanê_polonî
- Polonek
- Lingua_Polonica
- Polnesch
- Pools
- Lengua_polacca
- Lenkų_kalba
- Poļu_valoda
- Полень_кяль
- Reo_Pōrana
- Полски_јазик
- पोलिश_भाषा
- Bahasa_Poland
- Lingwa_Pollakka
- Polontlahtōlli
- Poolsch
- Pools
- Polsk_språk
- Polsk
- Lenga_polonesa
- Język_polski
- Língua_polaca
- Limba_poloneză
- Польский_язык
- Lingua_pulacca
- Polish_leid
- Polskkagiella
- Poljski_jezik
- Polish_language
- Poľština
- Poljščina
- Gjuha_polake
- Пољски_језик
- Polska
- Kipoland
- Polsko_godka
- போலிய_மொழி
- Lia-polaku
- ภาษาโปแลนด์
- Lehçe_(dil)
- Польська_мова
- Łéngoa_połaca
- Tiếng_Ba_Lan
- פויליש
- Poôls
- 波兰语
| Польская (Język polski) | |
|---|---|
| Ужываецца ў: | Польшчы, Беларусі, Германіі, Украіне і іншых краінах |
| Рэгіён: | |
| Колькасць носьбітаў: | 50 мільёнаў |
| Класіфікацыя: | Індаеўрапейская Славянская |
| Афіцыйны статус | |
| Афіцыйная мова ў: | Польшчы, Еўрасаюз |
| Рэгулюецца: | Рада польскай мовы |
| Код мовы | |
| ISO 639-1 | pl |
| ISO 639-2(B) | pol |
| ISO 639-2(T) | pol |
| SIL | POL |
| Славянскія мовы | |||
| Усходнія: | • старажытнаўсходнеславянская † • русінская † | старажытнанаўгародская † | стараруская † • беларуская | руская | руснацкая | украінская |
||
| Заходнія: | • кашубская | лужыцкія: верхняя - ніжняя | палабская † | польская | славацкая | чэшская | ||
| Паўднёвыя: | • царкоўнаславянская • балгарская | македонская | сербахарвацкія: баснійская - сербская - харвацкая - чорнагорская | славенская |
||
| Іншыя: | • праславянская † • змешаныя: суржык | трасянка • піджыны: русэнорск † | кяхцінская † • штучныя: словіа |
||
| † - мёртвыя мовы | |||
По́льская мо́ва (па-польску: język polski) — адна з заходнеславянскіх моваў індаеўрапейскай моўнай сям'і.
На польскай мове гавораць прыблізна 50 мільёнаў чалавек, яна з'яўляецца дзяржаўнай мовай Польшчы, а таксама прызнанай мовай нацыянальнай меншасці ў Літве. Носбіты жывуць таксама ў Германіі, Украіне i Беларусі.
Змест |
Асаблівасці
Арфаграфія
- Польскі алфавіт: a, ą, b, c, ć, d, e, ę, f, g, h, i, j, k, l, ł, m, n, ń, o, ó,
p, q, r, s, ś, t, u, v, w, x, y, z, ź, ż.
- Апрача таго, пэўныя гукі перадаюцца на пісьме дзвюма літарамі: rz — вымаўляецца як 'ж',
ch — як 'х', dz — як 'дз', dź — як 'дзь', dż — 'дж', sz — як 'ш', cz — як 'ч'.
- Некаторыя гукі перадаюцца некалькімі літарамі: 'u' i 'ó', 'h' i 'ch', 'ż' i 'rz'.
- Літары v, x, q выкарыстоўваюцца пераважна ў запазычаных словах.
Фанетыка
- Гукі ą [οη] і ę [eη] — насавыя.
- Націск у польскіх словах прыпадае на другі ад канца склад.
- Замена ўласцівых іншым славянскім мовам мяккіх або цвёрдых зычных t, d, r на ć, dź, rz («ж»): ciasto, dzień, rzeka.
- Чаргаванне е перад пярэднеязычнымі цвёрдымі зычнымі, у залежнасці ад паходжання, з а ці о: wierzyć «верыць» — wiara «вера», nieść «несці» — niosę «нясу»;
- Чаргаванне спалучэння -er- пасля мяккіх перад пярэднеязычнымі цвёрдымі зычных з -аr-: twierdzić «цвердзіць» — twardy «цвёрды»;
- Чаргаванне перад канцавымі звонкімі зычнымі ó («у») з о, ą з ę: bób «боб» — bobu «бобу», błąd «памылка» — błędu «памылкі».
Гісторыя
Літаратурная мова фармуецца на базе вялікапольскіх, малапольскіх і мазавецкіх гаворак. Паводле перыядызацыі літаратурная мова падзяляецца на наступныя этапы:
- Старажытнапольская мова — да 1500 году;
- Сярэдняпольская мова — з XVI стагоддзя па другую палову XVIII стагоддзя.
- Навапольская мова — з другой паловы XVIII стагоддзя.
Пісьмовасць на базе лацінскага алфавіта. Найстаражытнейшы пісьмовы помнік – Свэнтакшышскія пропаведзі (сярэдзіна XIV стагоддзя).
Спасылкі
